تاریخ بیست و چهار فبروری سالِ 2011میلادی خبرِ جالب از تدویرِ جشنِ

شطرنج

Khabarnegar Jawan mobtaker wa baestedat Mohtaram Rahim

د رکشور فرانسه ، و اشتراک دو تن از شطرنج بازان افغان ، را از طریق امیلی که از آدرس آقای انجنیراسماعیل جمشیدی، فرستاده شده بود توجه ام را به خود معطوف داشت . بعد از اینکه خبر مذکور را چندین بار از سر شوق و علاقه خواندم ، تصمیم گرفتم با فرستنده ء خبر آقای انجنیر اسماعیل جمشیدی، که خود یکی از شطرنج بازان سابقه دار و حکم بین المللی شطرنج ، می باشد گفت و شنودی داشته با شم . آقای جمشیدی ، با کمال محبت ابراز موافقت نمودند. خواندهء صاحب دل توجه ترا به خوانش این گفت و شنود معطوف میدارم

س-آقای جمشیدی ، اگر ممکن باشد بشکل مختصر زندگی نامهء تانرا قبل از پرداختن به پاسخها بنوسید

ج - نخست احترامات خود را به شما واز طریق شما به همه شطرنج بازان عزیز وخواننده های این گفت وشنود ، تقدیم نموده وسپاسگذارم که درین عرصه مارا یاری می رسانید و امید وارم که در زمینه ء بازی شطرنج و شناسائی آن در آینده بحث هایی بیشتر و مفصل تری داشته باشیم

اینجانب دپلوم انجینیر محمد اسمعیل جمشیدی متولد سال١٣٢٣ قلعه مرزا توغبیردی ولایت پروان که تحصیلات ابتدائیه در فابریکه قند بغلان، متوسطه، ابن سینا ،بکلوریا تخنیک ثانوی وتحصیلات عالی در اتحاد شوروی، ماستر سیانس درعلوم انجینری بخش الکتروتخنیک ومخابرات می باشم و ماموریتهائی داشتم در وزارتخانه های هوانوردی،معادن وصنایع،مخابرات ،کمیته رادیوتلویزیون بحیث معاون ریاست تخنیکی رادیو افغانستان ورئیس افتخاری فدراسیون ملی شطرنج افغانستان ازسال١٩٨٦-٢٠٠٤ با حس انسان دوستی ،میهن پرستی ،صداقت وصمیمیت به مقام والای انسان مصدر خدمت شده ام واین عشق در من که تا حیات دارم ادامه دارد

اگر از سیاست بطرف تاریخچه شطرنج برویم اینجانب حکم بین المللی شطرنج ورئیس شطرنج بیرون مرزی وبهتر است که مروری به خصوصیت این بازی مهیج ، متنوع وحرکات بدون تکراری لایتنائی به پردازم واز دیدگاه علم امروزی تعریف آنرا چنین می یا بیم که : بازی شطرنج دارای خصوصیت سه بعدُی بوده که از علم ،هنر و سپورت تر کیب یافته و هر قسمت آن بحث های خودرا دارد که در قرن های متمادی شاهان وطبقات بالای جامعه به بازی شطرنج علاقه مند شده وسیاست مداران منحیث تکتیک در زمان تعقیب پولیس ازآن استفاده بردند ونویسندگان بخاطر رفع خستگی وسپورت مغزی مصروف آن شد ند. که فردوسی پیشقدم بود وافلاطون وسقرات والکسا ندر وخانواده وی وهمچنان ولادیمیرالیچ لینن رهبرپرولتاریای جهان بیشتربه این بازی علاقه مند بودند

س- از نخستین روز های که با این بازی علاقمندی و شوق شما پیدا شد بگوئید که با کی ها شطرنج بازی می کردید؟

ج- زمانیکه من بعد از فراغت تخنیک ثانوی، بحیث مامور هوانوردی به قندهار اشغال وظیفه نمودم اتاق من بالای کافی پشتون ، قرار داشت وجمعی از شطرنج بازان را در آنجا در وقت صرف صبحانه ، صرف نان چاشت ونان شب میدیدم که به دعوا و جنجال میپرداختند تا چال خراب خودرا دوباره بگیرد وحریفش چال آ نرا نمیداد من هم علاقه مند شدم ودر همانجا به فراگیری آن رو آوردم واولین استاد من در شطرنج بشیر، نام دارد که همصنفی دوره تخنیک وهمکار شعبه من بود وبعد از سپری شدن دوسال در قندهار ودوباره برگشت به کابل با شطرنج بازان کافی پشتون کابل ، چون محترم بریالی ادا، متوفی عبداله فقیرزاد ،متوفی حاجی عبدالقیوم سرمعلم ،محترم صفی اله رحیمی، محترم قاضی،محترم زلمی ، محترم محمد جان ماما ،محترم محبوب ا له کوشانی ،محترم محمد اسلم پاسیار،محترم زمان محترم همایون محتاط،محترم محمدجان ماما،محترم فیض جان ،محترم عیتق اله میدانوال،محترم حبیب اله،محترم محمد یاسین دهاتی،محترم هوتک،محترم حاجی صاحب عبداله هراتی ،محترم عبداله جان هراتی ،محترم حبیب اله عصمتی ،محترم داکترسالم اسپارتک ،محترم خیبر صافی، وخارج کافی پشتون با محترم انجینیرعبدالظهوررزمجو,محترم ظهیرالدین آصفی ،محترم انجینیرنثار محترم انجینیرغوث الدین استاد پوهنتون ، محترم حاجی کریم هراتی،محترم دگرجنرال سرور رفیق ،محترم تورن جنرال یوسفی، محترم انجینیرتیمور یوسفی،محترم انجنیرهارون یوسفی ، محترم ابراهیم اسمعیل ،نوجوانان عزیز بااستعدافغان کامبیز سکندرونیلوفر سکندرکه درسنین ٨ و١٠ساله قهرمان هالیندوکاندیدان اروپاشدندوهکذا نوجانان ایرانی به نامهای علی ومحسا دختر با ستعدادیکه در مسابقات جهانی کپیل فرانسه بالاترنورم های خودرامغلوب ساختند وحاصل زحمات محترم مسعودبیتال زاده داکترروانشناس ومهربان ایرانی توانست در رشداستعدادهای اطفال افغانها وایرانیان قدم های مثبت بگذاردکه بارهنماهی وتشویق وی پسرش علی تا سطح گراند ماستربا ریتنگ٢٤٤٥نورم استادبزرگ باشد ارتقاء نماید ودریکی از مسابقات بین المللی هالیند مقام اول وجوایز نقدی ٢٤٠٠ ایرورا از آن خود نماید ،محترم احمد سیر، محترم فرهاد فقیری،محترم اسمعیل فولاد،محترم عتیق اله رحیمی، محترم تورن جنرال محمد ولی احمد زی ،محترم صلاح الدین بریالی ، محترم دپلوم انجنیرقادر مسعود ،انجنیرمحمد یاسین صادقی ، محترم انجنیربرهان الدن غیاثی،محترم انجینیر محمد ولی بارکزی، محترم انجینیرعلی احمد گوهری ،محترم انجنیر محفوظ حمیدی، ،محترم انجنیر نجیب ، محترم متوفی انجینیرمحمد عالم دانشور ، محترم فهیم ادا ،محترم طوطا خیل ،محترم پادشاه صاحب فضلی قندوز ، محترم محمد قاسم غوثی ،محترم میرعزت ا له ،محترم رشید جان،محترم انجینیر زلمی حیرتان، محترم انجینیرعالم،محترم انجینیر ویس محمد دهمل،محترم صادق استاد لیسه باختر مزارشریف، محترم میرعزت اله،محترم قمبرعلی وتعداد زیادی از شطرج بازان مزارشریف ،شبر غان ،هرات ،بدخشان،قندهار، لوگر، پلخمری،حیرتان، کاپیسا،بادغیس ودر خارج از کشور با شطرنج بازان افغان و سرشناس کشور های جهان وقهرمانان شطرنج چون اناتولی کارپف، در دوران تحصیل در مسکو، گاری کسپارف ، وچبورده نیدزی، قهرمان زن جهان از ارمنستان ،خانم شادی پری از ایران ،خانم پولگار جودت، از امریکا وبسیاری از شطرنج بازان ذکور و اناث جهان در المپیاد ها ومسابقات بین المللی جهان که باهم طی ١٠-١٥ روز به هوتل ها زیست ودر جریان مسابقات مواجه ویا در یک سالون قرار می داشتیم معرفی شد م ودر زمینه فراگیری چنین علم که به صدها هزار کتاب ومجلات ماهوار نشر میگردد ودر پ خش تیوری آ ن در هنگام المپیاد جها نی که طی هر دوسال بین ١٦٤ کشور جهان تدویر می یابد با جمعی از ژورنالستان جهان وعلاقه مندان آن که تعدادشان به ١٠٠٠٠ میرسند تبادل نظر صورت میگیرد وسیمینار ها از طرف گرند ماستر های بین الملی راه اندازی میشود

در گنگره فدراسیون بین المللی جهان که در هر ٤ سال صورت می پذیرد و غرض رشد شطرنج به سطح کشور های جهان سوم مصوبات واجراآت حتمی وضروری تصمیم وکمک پولی بخاطر ایجاد کلپ های شطرنج تصویب میگردد معرفت و شناخت ها بوجود می آید ودرهرچهارسال پنج ملیون دالر به خاطرجوایزنقدی به قهرمانان ذکورواناث شطرنج جهان الی ردیف های هشتم به تصویب میرسد که درتاریخ شطرنج جهانی سر مایه دارترین شطرنج بازجهان بوبی فیشرازامریکا،اناتولی کارپف و گاری کسپاروف ازروسیه وآذربائی جان ودربین خانمها چه بورده نیدزی ازارمنستان وسوسن پلگارازسلوانیا قهرمانان چهارمرتبه ئی جهانی اند که هرکدام شان به صدها ملیون دالر از راه شطرنج بدست آوردند واز خود مکاتب شطرنج، کتابخانه ها وپروگرام سازی شطرنج کمپیوتری رابا کمپنی های چس بیز،چس لب،پلی چس کوم و تی وی چس را قرارداد ودر انحصارخود دارند

س- آیا ممکن است بگوئید که افغانستان چی زمانی عضویت فدراسیون بین المللی شطرنج را بدست آورد و آیا قبل از آن بازی شطرنج یک بازی عام بود در کشورما ویا اینکه منحصر به شهر نشینان می شد

ج- زمینه رشد،توسعه و پیشرفت افغانستان در تمام عرصه های اقتصادی ،نظامی وسیاسی

با الخصوص در بخش های مختلف فرهنگی ،پژوهشی وفعالیت های ورزشی بعد از تحول ٧ ثور ١٣٥٧ درسر لوحه وبرنامه های دولت قرار گرفت وبعد از تحول ٦ جدی در بسیج نمودن شطرنج بازان قدم های موثر گذاشته شد وبا فرمان شورای وزیرا ن صاحب کلپ رسمی،انتخاب رئیس افتخاری،سکرتررسمی شطرنج با امتیازات معاش دولتی،انتخابات تیم ملی جوانان وبزرگ سالان به اساس شا یستگی بدون تبعیض با بر اندازی تدویر مسابقات و اجرای یک مقدار پول بنام میوه خوری شان وهکذا توسعه آن در مکاتب شهر کابل وپلان های دورنمائی وتوسعه آن به سطح ولایات ،شهر ها وقصبات کشور وبه رسمیت شناختن آن از جانب فدراسیون شطرنج جهانی طی سال١٣٦٣در کنگره فدراسیون جهانی شطرنج با اکثریت آرای ١٣٥ کشور جهان صورت پذیرفت

این افتخار تاریخی یکی ازدست آوردهای بزرگ ٧ ثور وتحول ٦جدی بود که شطرنج بازان کشور ممنون ومدیون آن اند واساس وپایه گذاری آن از همان تاریخ آغاز گردید وهیچکسی نمیتواند از آن چشم پوشی نماید وافغانستان توانست باوجود پرابلم های امنیتی خویش که از جانب دشمنان ترقی وتحول راه اندازی می شد روابط فعالیت بازی شطرنج را با جهان خارج تامین نماید

س- در جای خوانده بودم که بازی شطرنج در کشور ما افغانستان ، قدامت چندین هزار ساله دارد توضیح شما

در رابطه چیست ؟

ج - بازی شطرنج آغاز آن در قرن ٢ میلادی از هندوستان ، قرن٤ میلادی به افغانستان وبه قرن ١٢ میلادی به اروپا وسایر قاره های جهان مروج گردید وامروز جهان شمول گرديده وبيش از ۱۶۴ کشور جهان عضويت فدراسيون جهانی شطرنج را به شمول افغانستان کسب نموده ودارای تشکيلات خود می باشد که رئیس فدراسیون جهانی شطرنج محترم کرسن حلیم جان اف رئیس جمهورکولمیک روسیه می باشد که رئیس آن در هر ٤ سال در کنگره فدراسیون جهانی انتخاب میگردد وپلان های سالانه ودورنمائی خود را دارد که تدويرالمپیاد،مسابقات ملی و بین المللی و سيستم تدویر مسابقات وقوانین ،رشد توسعه وترویج آنرا ساز ماندهی ،کنترول وتعقیب مینماید و از طريق سایت ها ونشرات فدراسيون جهانی انتشار و عملکرد فعاليت ها در رسانه های اطلاعاتی فدراسيون جهانی شطرنج قابل دسترسی علاقه مندان اين ورزش است

قهرمان جهانی شطرنج گرندماستر باریتنگ بالامحترم آنند از کشور هندوستان است که نهضت شطرنج دوباره بطرف زادگاه خود در سمت جهش وحرکت است

به قرن ٧ میلادی بازی شطرنج به افغانستان به اوج شهرت رسید ومسابقات به سطح منطقه صورت می پذیرفت وبرگی از یاداشت های آن باقی ما نده که در وقت جهانگیر وصدر اعظم آن بزرگ مهر، بالای زن ها شرط می بستند که در این زمینه سروده اند

شاه ها دو رخ را بده دلارام را مده

فیلی پیاده پیشکن اسپ به کشت ومات

دلارام که خانم اولی شاه بود واز دل بر آمده وسه خانم دیگرش به نام های فنا،بقا وجنت با مصراع مختلف دفاع کردند و شاه در حالت مات شدن بود که باشنیدن صدای دلارام از عقب پرده که چال هارا تعقیب مینمود با سرودن مصرع فوق نه تنها شاه را از مات شدن نجات داد بلکه جانب مقابل را به مات برابر وخودش رهائی یافت و حال چینن نتیجه میگیریم که قشر اناث نیز به بازی شطرنج بالاتر از مرد ها دسترسی داشتند

ازشطرنج باز مشهور دیگری که از آن در تاریخ افغانستان امروزه یادآوری گردیده بنام محمد علی شطرنجی از بلخ باستان که به مقام اول نایل گردیده بود

اروپائیان با لشکر کشی خود که جهان را در بین خود تقسیم نموده بودند در قرن ١٢ با چپاولگری اقتصادی کشور ها ی تحت استعمار خود را علاوه بر اینکه سر مایه ملی کشور هارا به غارت بردند،دست آورد ها ی فرهنگی ، کلتوری وورزشی شا ن را نیز به ممالک خویش انتقال دادند وحاکمیت آنرا به دوش کشید ند

فدراسیون جهانی شطرنج به تاریخ ١٩٢٤ به فرانسه با اشتراک ١١ کشور اروپائی سازمان داده شد و بعدأ امریکا نیز پیوست وچند سال بعد آن تعداداعضا ء به ١٠٠ کشور رسید وحالا به١٦٤کشور جهان ارتقاء یافت و١٥ ملیون شطرنج بازان جهان اعضاء اصلی را تشکیل میدهند وفعلا از طریق کامپیوتر بین شطرنج بازان جهان مسابقات شطرنج به شکل زنده ٢٤ ساعته ادامه داشته که روابط شطرنج بازان از این طریق تامین میگردد

فدراسیون شطرنج جهانی دارای تشکيلات خود می باشد که رئیس فدراسیون جهانی شطرنج محترم کرسن حلیم جان اف رئیس جمهورکولمیک روسیه می باشد که در هر ٤ سال در کنگره فدراسیون جهانی انتخاب میگردد وپلان های سالانه ودورنمائی خود را دارد که تدويرالمپیاد،مسابقات ملی و بین المللی و سيستم تدویر مسابقات وقوانین رشد توسعه وترویج آنرا ساز ماندهی ،کنترول وتعقیب مینماید وز طريق سايد ها ونشرات فدراسيون جهانی ابلاغ و عملکرد فعاليت ها رادر رسانه های اطلاعاتی فدراسيون جهانی شطرنج نشر وقابل دسترسی علاقه مندان اين ورزش است

س- با توجه به اینکه بازی شطرنج قدامت تاریخی طولانی در کشور ما دارد باز هم بازی شطرنج از محدوده شهر ها راهش را به قراو قصبات باز نکرده دلیلش را شما در چی می بینید ؟

ج- عوامل آنرا میتوان از زوایای مختلف مورد ارزیابی وبررسی قرار داد

- بیسواد بودن اکثریت افراد جامعه

- عقب مانی فرهنگی وکلتوری

- ضعف اقتصادی اکثریت مردم

- عدم توجه تجارملی ورسانه های گروهی در مورد افتخارات جامعه شان در فعالیت های فرهنگی ودیدگاه تبعیض آمیز که یک ورزش رابادریافت چند امتیاز به اوج شهرت میرسانند ولی در مورد شطرنج که در المپیاد سال ٢٠٠٤کشور هسپانیه به اولین بار در تاریخ افغانستان ٢ فا ید ماستر از افغانستان یکی محترم محبوب اله کوشانی ، ودیگر آن ظهیرالدین آصفی ، بلند ترین امتیازات را به گروپ خود در بین ١٣٤ کشور جهان با اشتراک ٤٨٠٠ شطرنج بازان نخبه جهانی کما ئی ونورم فاید ماستری را تکمیل نمود ند توجه نگردیده و کوچکترین سپاسگذاری از آنها از طرف المپیک کشورما نه تنها صورت نگرفت بلکه ممانعت های فراوان قبل ازاشتراک شان بوجود آمد

- تفویض مدال درجه سوم برای حمیداله حیدری ازجانب کرسن حلیم حان اف رئیس جمهورکولمیک روسیه ، در المپیاد سال ٢٠٠٦ ایتالیا با بهترین نورم بدون باخت به اشتراک ١٥٤ کشور جهان وبیش از ٧٠٠٠ شطرنج بازان اشتراک کننده به شمول رئیس جمهور ایتالیا صورت میپذیرد ولی در افغانستان کوچکترین امتیازی نه تنها قایل نشد ند بلکه اشتراک آنرا در المپیاد ٢٠٠٨ جرمنی مانع شد ند وبه عوض آن گروپ دختران که حتی حرکت موره هارا یاد نداشتند سازماندهی شده در حالیکه حق قانونی سید حمیداله حیدری، بود که در المپیاد جرمنی حتمی معرفی میگرد ید تا نورم ماستری خودرا تکمیل وافتخارات نصیب افغانستان می گردید

- از بین رفتن اتوریته فدراسیون شطرنج افغانستان در المپیاد ٢٠٠٨ جرمنی در بین قشر اناث

- عدم جابجانمودن کادر دلسوز بافهم وبا انرژی به اساس شایستگی وانتخابات در سراسری کشور

- عدم توجه و دور گذاشتن کادر های ورزیده سابقه دار از سطح رهبری شطرنج افغانستان

- استفاده جوئی در معرفی ٦تن شطرج بازان مجرب به المپیاد ها وبه عوض٢تن آنها خودرا معرفی نمودن

- عدم کنترول از عملکرد فدراسیون شطرنج به سطح المپیک کشور وشورای وزیرا ن

- عدم همبستگی شطرنج بازان در برابر بیعدالتی فدراسیون شطرنج، المپیک وشورای وزیران

- عدم ار سال شکایت نامه به کمیسیون باز رسی وحقوقی فدراسیون جهانی شطرنج

- عدم طرح وپیشکش نمودن پلان های آموزشی شطرنج به مکاتب ابتدائی ونهاد های تربیوی

کودکستان ها واطفال در پرورشگاه ها

- عدم در یافت کمک های فدراسیون جهانی شطرنج در زمینه رشد شطرنج افغانستان

همه عواملی است که شطرنج افغانستان از دیگر فدراسیون های ورزشی کشور عقب مانده وتحرک آن به سطح بین الملی محسوس نیست وچند شطرنج باز بیرون مرزی است که به خاطر اتوریته از دست رفته شطرنج داخل کشور خود میرزمند وبنام افغانستان فعالیت مینمایند

آوردن بهبود به وضع شطرنج افغانستان ضرورت انتخابات ویا انتساب رئیس افتخاری مجرب،کارفهم با اتوریته،باتقوا ودارای تحصیلات عالی از مامورین عالرتبه دولتی است مانند سایر کشورها ومتباقی کادرهای شطرنج بحیث معاونین فنی واداری واعضاء کمیسیون ها ازجمله شطرنج بازان مجرب وسابقه داران در سایرولایات انتخاب وتعین گردند که همه کادرهای شطرنج بدون معاش دولتی وافتخاری کارهارا بشکل اتحادیه پیش برده به استثنی سکرترجنرال مسئول فدراسیون شطرنج که معاش دولتی داشته باشد وروزانه باسایرکلپ های شطرنج داخل وخارج به تماس و بازبان انگلیسی مسلط باشد ودر برابرشطرنج بازان ودولت ازاجراآت خودجواب ده باشد.

س- مطالعات در سراسر جهان نشان میدهد که بازی شطرنج در انکشاف دماغ ، مخصوصاً اطفال و نوجوانان ممد واقع میگردد . تبصرهء شما منحیث شطرنج باز با سابقه در زمینه چیست ؟

ج- شما بکلی وبجا گفتید، تمام اعضاء بدن ضرورت به تحرک فزیکی دارد تا فعال باشد باالخصوص مغز، که وظیفیه مهم را به عهده دارد ومنحیث رهنما ولوکوموتیف می باشد باید که آنرا تقویه نمود ویگانه ورزش مغزی که از اجرای آن لذت ببرد ورزش شطرنج است ومغز در هنگام چال رفتن ودریافت حرکات خوب زیاد فعال میگردد که در حقیقت این ورزش به مغز انرژی میدهد ،در کنگره فدراسیون جهانی شطرنج ٢٠٠٤ هسپانیه کرسن حلیم جان اف رئیس فدراسیون جهانی شطرنج ورئیس جمهور کولمیک فدراتیف روسیه تذکر داد که یکی از پیشنهاد های آن به جامعه جهانی این است که فکتور انتخاب یک رئیس جمهور کشور در جمع سایر فکتور ها فراداشتن بازی شطرنج است ،تجربه نشان داده که رئیس جمهوریکه شطرنج باز بوده خوب تر توانسته مصدر خدمت گردد وپلان های دقیق آن سبب پیشرفت جامعه میگردد که خود کرسن که جوان ترین رئیس جمهور جهان است وقهرمانشطرنج کشور خوداست وهکذا رئیس جمهور ارمنستان شطرنج بازانی استند که به مقام های ریاست جمهوری رسید ند وبسیاری از صدر اعظمان ووزراء کشور ها شطرنج بازانی استند که به المپیاد های شطرنج تشریف می آورند به این اساس بازی شطرنج بازی فکری ومتعلق به قشر آگاه جامعه است باید که رئیس شطرنج همان کشور دارای دانش وتحصیلات عالی واز اتوریته کامل برخوردار باشد وبتواند درکنگره های بین المللی جهانی شطرنج نماینده کلتور پیشرفته کشور خودباشد وبازی شطرنج که تربیه کننده شخصیت وحیثیت بدن سازی ومغزی است باید که از دوران طفولیت آغاز گردد زیرا اطفال جامعه که مغز تازه دارند وآینده سازان کشور اند براه تفکر وخدمتگذاری سوق گردند وبازشتی ها وجنگ های فزیکی وداع گویند وبازی شطرنج باید که راهش را به طرف مکاتب بگشاید واین وظیفه فدراسیون شطرنج،المپیک ودولت است که جامعه را متفکر بار آورند تا نسل آینده از خوبی های کشور مستفید گردد نه از زشتی های آن، قهرمانان جهانی شطرنج ذکور واناث از سنین ٤-٥ سالگی به فراگیری شطرنج آغاز نمودند وتحصیلات خودرا با مدال های طلا به انجام رساندند مثل بوبی فیشر، از امریکا ،اناتولی کارپف ، از روسیه،گاری کسپارف، از آذربائیجان و چه بورده نیدزی ازارمنستان دختر سه ونیم ساله که استاد شطرنجش گرند ماستر رامغلوب ساخت وبه تاریخ شطرنج جهان ثبت است وهکذا خانوادهء پلگار از سلوانیا که پدر شان روان شناس و٣ دختر خودرا از طفولیت به فراگیری بازی شطرنج رهنمائی نمود کنون گرند ماستر های بین المللی وسوسن پلگار دختر کلانش قهرمان چندین ساله وپولدارترین خانم فعلاً در امریکا مکتب شطرنج دارد ودر المپیاد ها سیمینار علمی شطرنج را به ده ها هزار شطرنج باز جهان بازگومینماید که این افتخار نصیب پدرش ،خودش ومملکت وی است، به همین ترتیب سایر قهرمانان جهان

س- در این اواخر اخبار ورزشی کشور ما افغانستان ، خیلی امیدوار کننده ، دلچسپ و در مواردی افتخار آفرین است . در مورد موفقیت های شطرنج بازان افغان ، هم خبرهای جالب از اینجا و انجا شنیده می شود . با توجه به وضعیت قبل از سقوط طالبان ، که مجموع فعالیت های هنری و ورزشی کشور ما در حالت سقوط و رکود قرار داشت ، سالهای اخیر تحرکات امیدوار کننده در این عرصه ها بویژه ورزش محسوس است . به نظر شما کیفیت فعالیت شطرنج بازان افغانستان را چگونه ارزیابی می کنید و بصورت عموم رونق یابی بازی شطرنج را در سرتاسر کشورما چگونه می بینید ؟

ج - دوره سیاه تاریک طالبان ساختگی عربستان ،امریکاه و پاکستان، دوره فاجعه وبربریت بود که پلان های تجزیه افغانستان ویا الحاق آن باپاکستان بود که ازاندیشه های یکتعدات سران مجاهدین سرچشمه گرفته و تطبیق آن درسرلوحه پاکستان هنوزهم در عقب پرده جریان دارد

جوانان کشور که آینده سازان جامعه خود اند دیده میشود که به تمام رشته ها وتخصص های مسلکی موفق هستند از پیشبرد برنامه های تلویزیونی گرفته تا پیشبردکار دفاتر وسخنگوی وسایر موضوعات فرهنگی،کلتوری،آموزشی وورزشی ودر افتخار آفرینی بازی شطرنج نیز قدم های موثر برداشتند، ولی رهبری شطرنج نتوانسته درین زمینه دلسوزانه کار نماید وبیشتر از سایر ورزش ها پیشگام باشد برعکس از تمام فدراسیون های ورزشی کشور عقب مانده وتحرکی در زمینه دیده نمیشود صرف خبرها در رسانه ها از شطرنج بازان بیرون مرزی نشر می شود. عامل آن عدم همکاری شطرنج بازانی استند که به نوعی از بیعدالتی های فدراسیون شطرنج داخل کشور رنج میبرند،اسم فدراسیون شطرنج افغانستان روی کاغذ باقی مانده واعتماد خودرا ز دست داده سبب گردیده که منحیث فدراسیون بسیار ضعیف وگاه گاهی به شکل نمایشی چند تخته شطرنج را در پرده تلویزیون به نمایش گذاشته در حالیکه نظر به دیگر فدراسیون ها مصارفش کمتر است ومثل میدانهای فوتبال ،والیبال ،کرکیت، حاکی، هندبال ،حوض آب بازی ویا به اسپهای بزکشی با جمع نمودن هزار ها تماشاچی ضرورت ندارد،به بازی شطرنج یک تخته ودونفر ضرورت است که به ورزش فکری فامیلی هم مثمی گردیده وکدام مصارف فراوان ندارد باید که به تمام ولایات کشور ، شهر ها وقصبات سازماندهی گردد وهر روز در برنامه های خبری اطلاع رسانی کشور شطرنج انعکاس یابد

در یکی از سایت های خبری جهانی نوشته بود،جای بسیار تاسف است که باوجودداشتن سوابق پنج هزار ساله در تمام کشورافغانستان پنج شطرنج باز وجود ندارد در حالیکه عقب مانده ترین کشور جهان افریقائی دارای گرند ماستر های بین المللی در بخش اناث وذکور اند ولی در افغانستان صرف ٢ فاید ماستر یکی کاند ید ماستر که آنهم در شمار شطرنج بازان بیرون مرزی قرار دارند وبه حساب جهانی اصلاً افغانستان شطرنج بازی ندارد وفدراسیون ما صبغهء قانونی ندارد زیرا حق العضویت نمی پردازد واز لست جهانی حذف گردیده ،المپیک وشورای وزیران از موضوع بیخبرند ویا درزمینه آگاهی ندارند واز پارلمان کشور که باتر کیب متجانس افکارانسان های اولی که از پیشرفت های فرهنگی جهان خبری ندارند ویا به نظرکم می بینند اصلاً توقع نیمرود باز رسی نمایند بنابران چنین تأثرات در جامعه وجود دارد که افغانستان درگروگان افراد ناآگاه وناکارا قرار گرفته واگر توقع این باشد که بدین منوال کارها به جلو برود باید چند نسل دیگر نیز قربانی بدهند تا به ترقی و پیشرفت دست یابیم

س- برای اینکه ما تیم های قوی و فعال شطرنج در کشور خود داشته باشیم نظریات پشنهادی شما در زمینه چیست ؟

ج- فدراسیون شطرنج یا مطلق دولتی باشد والمپیک کارا وفعال باشد ویا اینکه شطرنج مثل کشور های اروپائی وامریکا از چوکات دولتی حذف وخود کفا واتحادیه قوی سراسری کشور ونمایندگان هرولایت به شکل روئسا وهر ولایت از مجموع عواید ١٠% به مرکز به پردازد حق الاشتراک سالانه وبه خاطر سازماندادن مسابقات از اشتراک کننده ها پول اشتراک مسابقه تعین و اخذ گردد و در ختم مسابقه ٥٠% به جوایز ودیگر آن به عواید شطرنج افزون گردد ودولت مکلفیت دارد تاغرض رشد فعالیت های کلتوری نیز یک مقدار پول سبسایدی نماید وهکذا میتوان همکاری تجارملی کشور را جلب نمودو فدراسیون جهانی نیز بودجه کافی درین زمینه دارد که سبسایدی نماید در صورتیکه مطابق قوانین آن کار ها سازماندهی شودواکتیف بهسطح جهان باشد وحال طوری اعتماد خودراشطرنج از دست داده که کمتر با آن همکاری صورت می پذیرد ودرایت کار اصلا وجود ندارد ماستر ساختن ویا گرند ماستر ساختن کار بسیار عادی است فعلا روسیه چند هزار گرند ماستر ماستربین الملی کاندید ماسترو فاید ماستردارد که با پلان منظم کار میکند ولی در افغانستان چون درین حصه تجربه ودانش وجود ندارد شطرنج منحیث اجاره گلکاران که یک تعمیر را تهداب گذاری دیگر را چند متر بالا از زمین ودیگر را به نزدیک پوشش می رساند که چنین شکل کار هیچگاه تعمیر به پوشش وقابل استفاده نمیگردد مثلا محترم کوشانی ومحترم آصفی در سال ٢٠٠٤ هسپانیه به فاید ماستری رسیدند بالای شان سرمایه گذاری صورت می پذیرفت به جلو میرفتند تا سطح ماستری وگرند ماستری به المپیاد ها انتخاب اول میبودند ویا حمیداله حیدری به المپیاد ٢٠٠٦ حایز جایزه درجه سوم نفر سوم به المپیاد بعدی میبود وحبیب اله که در المپیاد ٢٠٠٨ جرمنی کاندید ماستر شد نفر چهارم به المپیاد بعدی که در حقیقت گروپ نخبه به وجود آمده ودر جستجو ٢ تن دیگرمی بودند که از راه اندزی مسابقات سراسری مقام اول ودوم گروپ تعین میگردید به همین ترتیب در بین اطفال،نوجوانان وجوانان الی ٢٠ ساله گروپ های قوی به مسابقات بین المللی فدراسیون جهانی معرفی می شدند وبه همین شکل در بین اناث صورت میپذیرفت وچنین شکل کار سبب میگردید که شطرنج رشد یابد و رقابت سالم توام با عدالت همراه می بود ودر سطح جهان دست آورد کشور لمس میگردید وحال ممکن شطرنج بازان خوب وبا استعداد وجود داشته باشد ولی محسوس نیست وشناسائی نمیگردد

مهم نیست که شطرنج باز در داخل باشد ویا در بیرون مرزی وافتخار افغانستان وحیثیت آن به سطح جهان مهم است در مسابقات پرسیده نمیشود که شطرنج بازان افغانستان از کدام جاها آمده اند مهم وبا ارزش نتیجه مورد بحث است بسیاری از کشور های متمول شطرنج بازان دیگر کشور هارا میخرند واگر در زمینه فوتبال دقیق شوید ٧٠ ملیون دالر فوتبالست خریدوفروش میشود ونزد چنین کشور ها پول ارزش ندارد حیثیت کشور مورد بحث است ولی در افغانستان برعکس آن مفکوره وجود دارد وعمل میشود.

س- درمورد جشن شطرنج که هر ساله در کشور فرانسه ، دایر می شود و خوشبختانه امسال نماینده های افغانستان هم در این جشن شرکت داشتند ، همچنان از نتایج که نصیب شطرنج بازان افغان گردید لطفاً بگوید.

ج - مسابقات بین الملی شطرنج در شهر کپیل فرانسه بتاریخ ١٢ فبراری ٢٠١٠ آغاز وبه تاریخ ٢٠ فبروری ٢٠١٠ ختم گردید که درین مسابقه با ارزش از ٧٠ کشور جهان به تعداد ٧٠٠ شطرنج باز سهم داشتند

از افغانستان نیز محترم ظهیرالدین آصفی فا ید ماستر واینجانب نیز دعوت شده بودیم که سیستم بازی به اساس سویسی ٩ روند صورت پذیرفت که نتایج قناعت بخش با گرفتن چهارونیم نمره وچهار نمره خاتمه یافت و از تعمیم تجارب گرند ماستر های بین المللی مستفید گردیدیم وبه مستحقین مقام های اول الی سوم هر گروپ وکتگوری های مختلف جوایز نقدی وکپ ها در نظر گرفته شده بود وازطرف والی شهردر مراسم افتتاحیه وختم آن از اشتراک کنندگان اظهار سپاسگذاری صورت گرفت و چنین سازماندهی مسابقات را زمینه ساز نزدیکی کشورها دانسته که درین راه فرانسه ، افتخارات ٢٥ ساله دارد وآنرا جشن شطرنج بازان جهان نام گذاری نموده اند وبه خاطر وداع با شطرنج بازان ،محفل شب نشینی باشکوهی ترتیب و با ابراز قدر دانی از اشتراک کنندگان جشن شطرنج به پایان رسید

هکذا ازجناب محترم سترجنرال عبدالرشید دوستم رهبرجنبش ملی افغانستان،دگرجنرال محترم روزی ،دگرجنرال محترم سروررفیق ،تورن جنرال یوسف،تورن جنرال فیض محمد فیض ورهبری جنبش ملی اسلامی افغانستان که باپرداختد٧٥٠٠دالرمصارف راه رفت وبرگشت ٦تن شطرنج بازان راغرض اشتراک درالمپیاد١٩٩٦ ارمنستان به اولین باردرتاریخ شطرنج کشورمساعد ساختند و١٣٥ کشورجهان با استقبال گرم ازشطرنج بازان افغانستان ادای احترام نمودند ودو روئسای جمهور ارمنستان وکولمیک روسیه وصدراعظم ارمنستان که در راس کمیته برگذاری المپیاد بود ازرهبری جنبش وازشخص محترم دوستم رسما سپاسگذاری نمودند وبه افغانستان وقت داده شد تاپیام محترم دوستم توسط محترم فیض به خوانش گرفته شود وبه چندین زبانهاهمزمان ترجمه وزمانیکه من به طرف صنوق رای دهی انتخاب رئیس فدراسیون شطرنج جهانی قدم گذاشتم همه حاضرین سالون باکف زدنهای ممتد به پاخیستند وژورنالستان جهان به شکل زنده آن جریان را به کشورهای خود ریلی می نمودند که هیچگاه فراموش نمیشود وسپاس

بیکرا ن که به خاطرافغانستان رزمیدند

ازنشرات رادیووتلویزیون سالهای استقراردولت باتقوا وخدمتگذارمردم که درپخش آوازشطرنج بازان هفته وارهمکاری مینمودند

ازشطرنج بازان عزیزیکه شب وروز خودراوقف رشد شطرنج نمودند خودرا فراموش کردند

ولی شطرنج را انرژی دادند وبازنگری نمودند خصوصا محتر م محبوب اله کوشانی،محترم داکترطوطاخیل،محترم محمداسلم پاسیار،محترم میرعزت اله،محترم حاجی عبداله،متوفی حاجی عبدالقیوم سرمعلم،متوفی عبداله فقیرزاد،محترم همایون محتاط،محترم اسماعیل فولاد،محترم حاجی صاحب غلام علی قادری ،محترم عبدالشکوردبیر،محترم انجینیرزلمی حیرتان،محترم داکترسلیم مجاز،محترم محمد جان ماما،محترم داکترببرک حسام

محترم انجنیرعبدالظهوررزمجو،محترم ظهیرا لدین آصفی،محترم پادشاه صاحب قندوذ،محترم فهیم ادا،محترم زلمی ومحترم زمان جهان سپاس

ازهمکاری رسانه های دایمی انترنتی خصوصا سایتهای نی ، مشعل ، ادیب وفردا همکاران دایمی و همیشگی و از محترم صدیق وفا رهبر و رهنما و همکار دایمی فرهنگی دلسوز و در سطح بین المللی ازمحترم کمپو مانیس فلورینسیورئیس افتخاری اسبق فدراسیون شطرنج طی ٢٠ سال خدمتگذاری ، محترم کرسن حلیم جان اف رئیس فدراسیون جهانی شطرنج طی ١٢ سال خدمت گذاری و رئیس جمهور کولمیک روسیه ومحترم بسل کوک تاجر واسپانسور فدراسیون جهانی شطرنج که تمام زندگی ٥٠ ساله خویش را در رشد شطرنج جهانی دریغ نورزیدند صمیمانه ترین سپاسگذاری خودرا تقدیم شان مینمایم

درخاتمه ازشمامحترم فضل الرحیم رحیم خبرنگار آزاد سپاسگذارم که درین عرصه پژوهشی وبرجسته ساختن شناسائی تاریخچه شطرنج کشوروشطرنج بازان عزیزسوالات ریشه ئی وکلیدی طرح وراه های بیرون رفت از مشکلات هارا ازطریق سایت های اطلاع رسانی داخل وخارج کشور انعکاس میدهید وشطرنج بازان کشورازشما قلبا ممنون وبه دیده قدر مینگرند

آقای انجنیر اسماعیل جمشیدی ، از شما یک دنیا تشکر که به پرسش هایم پاسخ گفتید

فضل الرحیم رحیم خبرنگار آزاد

www.jawananebedaar.nl